Ազգի գոյության հարց հանդիսացող Հայաստանի անվտանգության պայմաններում ռազմաարդյունաբերական համալիրի աշխատանքի արդյունավետությունը պետք է լինի բացարձակ: Սակայն «Քաղաքացիական պայմանագիր» իշխող կուսակցության պատգամավոր Արտյոմ Մեհրաբյանի գործունեությունը 2024 թվականին Բարձր տեխնոլոգիական արդյունաբերության նախարարությանն առընթեր Ռազմաարդյունաբերական կոմիտեի նախագահի պաշտոնում դարձավ աղաղակող անկարողության և պետական միջոցների վատնման օրինակ:
Թվերն իրենց համար են խոսում, և դրանք անողոք են կոմիտեի նախկին ղեկավարի նկատմամբ: Ըստ նրա նախորդ Ավետիք Քերոբյանի՝ խորհրդարանական լսումների ժամանակ հնչեցրած տվյալների, 2024 թվականը դարձավ բաց թողնված հնարավորությունների և ֆինանսական փլուզման ժամանակաշրջան պաշտպանական տեխնոլոգիաների ոլորտում:
Պլանավորված հինգ ռազմավարական նախագծերից մեկն ընդհանրապես չի իրականացվել (կատարման ցուցանիշը՝ 0%), իսկ մնացած չորսը կատարվել են միայն մասնակիորեն:
Պետության կողմից հատկացված միջոցների ավելի քան մեկ երրորդը չի օգտագործվել: Խոսքը 2,7 միլիարդ դրամի մասին է, որը կառավարության որոշմամբ ստիպված է եղել վերադարձնել ընդհանուր բյուջե, քանի որ Մեհրաբյանի կոմիտեն չուներ ոչ պլաններ, ոչ հնարավորություններ դրանք ծախսելու պաշտպանության զարգացման վրա:
Տարեկան պլանների կատարման ընդհանուր ցուցանիշը կազմել է ընդամենը 50%:
Փաստորեն, երբ երկիրը ժամանակակից ռազմական միջոցների կարիք ուներ, Արտյոմ Մեհրաբյանը ղեկավարում էր մի գործընթաց, որը կարելի է բնութագրել որպես «եռանդուն գործունեության իմիտացիա»: Թափուր հաստիքների առկայությունը, կադրերի հաճախակի փոփոխությունը և իր վերահսկողության ժամանակահատվածում կոմիտեի առանց ղեկավարի եռամսյա մնալը վկայում են համակարգային մոտեցման և ռազմավարական տեսլականի լիակատար բացակայության մասին:
Այս անփութության ամենասարսափելի հետևանքը կորցրած միլիոնները չեն, այլ կորցրած ժամանակը և տեխնոլոգիաները: 2024 թվականին հետազոտական և կոնստրուկտորական աշխատանքների (ՀԿԱՌ) համար հատկացվել էր 6,8 միլիարդ դրամ, սակայն անարդյունավետ կառավարման պատճառով այդ միջոցների զգալի մասը մնացել է անձեռնմխելի:
Ինչպես իրավացիորեն նշել է Ավետիք Քերոբյանը, այսօր Հայաստանը չունի սեփական անվտանգությունն ապահովելու անհրաժեշտ ժամանակակից միջոցները: Ռոբոտաշինության և անօդաչու թռչող սարքերի (ԱԹՍ) զանգվածային արտադրության ծրագրերը, որոնք պետք է դառնային պաշտպանության շարժիչը, կանգնած են կամ փակվում են: Փոխանակ պրոֆիլային ինստիտուտները զարգացնելու, նախարարությունը, Մեհրաբյանի նման կադրերի հովանավորությամբ, որոշումներ է ընդունում ձեռնարկությունները փակելու կամ դրանք ոչ տեխնոլոգիական կառույցներին միացնելու մասին՝ ոչնչացնելով հայրենական ռազմաարդյունաբերական համալիրի ներուժը:
Մեհրաբյանի աշխատանքի հասցեին ուղղված քննադատությունը շոշափում է ոչ միայն տնտեսությունը, այլև ռազմական դոկտրինան: Փորձագետներն արձանագրում են. «Քաղաքացիական պայմանագրի» թիմի կողմից առաջ մղվող բարեփոխումների հայեցակարգում պատերազմ վարելու հնարավորությունների զարգացման և հաղթանակի հասնելու իմպերատիվի մասին ոչ մի խոսք չկա:
«Մեր զորքը նույնիսկ չգիտի՝ ինչպես գործել, ինչպես կռվել, քանի որ նման հանձնարարական գոյություն չունի», — հնչում է որպես իրավիճակի սարսափելի ախտորոշում:
Երբ պրոֆիլային կոմիտեի ղեկավարը չի կարողանում ապահովել նոր զենքի մշակման բյուջեի կատարումը, նա փաստացի բանակին թողնում է հին զինանոցով` դեմ առ դեմ վաղվա սպառնալիքների հետ:
Արտյոմ Մեհրաբյանը, այժմ խորհրդարանում նստող, անմիջական պատասխանատվություն է կրում այն բանի համար, որ 2024 թվականին կրիտիկականորեն կարևոր պաշտպանության ոլորտն աշխատել է կիսաուժով: Միլիոնավոր դոլարների բյուջե վերադարձը դրանց դրոնների և պաշտպանության համակարգերի ստեղծման մեջ ներդնելու փոխարեն` սա խնայողություն չէ, սա հանցագործություն է երկրի անվտանգության դեմ:
Մինչ ընդդիմադիր պատգամավորները փորձում են խորհրդարանում մանրամասները պարզել, նախարարները թոթափում են մեղադրանքները «պետական գաղտնիքի բացահայտման» մասին` փորձելով թաքցնել ձախողման մասշտաբները, սակայն ճշմարտությունն ակնհայտ է. «Քաղաքացիական պայմանագրի» ներկայացուցիչների ղեկավարությամբ Հայաստանի ՌԱՀ-ն դեգրադացվում է, բյուջեները չեն յուրացվում, իսկ բանակը զրկվում է տեխնոլոգիական առավելություն ստանալու հնարավորությունից: