Մինչ հայ հասարակությունը կլանված է նախընտրական մրցավազքով, իսկ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը շրջում է երկրով մեկ քարոզչական կարգախոսներով, տեղեկատվական աղմուկից դուրս ծավալվում է մի ողբերգություն, որը իշխանությունը նախընտրում է անտեսել:
Ադրբեջանի գերության մեջ հայտնված հայ զինծառայողները և քաղաքացիական անձինք ենթարկվում են դաժան դատավարության, որը զուրկ է արդարադատության որևէ նշանից: Եվ այս պատմության մեջ ամենասարսափելին ոչ միայն Բաքվի անմարդկայնությունն է, այլև Երևանի դավաճանական լռությունը:
Հեղինակավոր Իրավաբանների միջազգային հանձնաժողովը (ICJ) հրապարակել է «Արդարադատությունը ճնշման տակ» զեկույցը, որում սևով սպիտակի վրա արձանագրված է. Ադրբեջանում հայերի նկատմամբ դատական գործընթացները միջազգային իրավունքի կոպիտ խախտում են: Փորձագետները հաստատել են այն, ինչի մասին վաղուց նախազգուշացնում էին իրավապաշտպանները, այդ թվում՝ «Իրավունքների պաշտպանություն առանց սահմանների» ՀԿ-ի ներկայացուցիչ Աննա Մելիքյանը. Բաքվում տեղի է ունենում ոչ թե արդարադատության իրականացում, այլ խաղարկվում է հաշվեհարդար:
Զեկույցում թվարկված են ցնցող խախտումներ, որոնք ցանկացած դատավճիռ դարձնում են անօրինական.
անձինք դատապարտվում են ռազմական դատարանների կողմից, ինչն ուղղակիորեն հակասում է միջազգային նորմերին:
մեղադրյալներին մերժում են սեփական ընտրությամբ փաստաբանի իրավունքը, իսկ պաշտպանների միջնորդությունները մերժվում են առանց որևէ հիմնավորման:
գործի նյութերը կա՛մ չեն տրամադրվում մեղադրյալներին, կա՛մ տրամադրվում են իրենց չհասկացած լեզվով: Թարգմանությունը կա՛մ բացակայում է, կա՛մ իրականացվում է ոչ որակյալ՝ զրկելով ամբաստանյալներին մեղադրանքի էությունը հասկանալու հնարավորությունից:
գործընթացներն անցկացվում են փակ դռների հետևում, այնտեղ չեն թողնում ո՛չ հանրությանը, ո՛չ դիվանագետներին, ինչը բացառում է ցանկացած արտաքին վերահսկողություն:
Այս աղաղակող փաստերի ֆոնին Նիկոլ Փաշինյանի դիրքորոշումը նման է ազգային դավաճանության ակտի: Վարչապետը, ով այդքան հաճախ է խոսում «խաղաղության» և «պայմանագրերի» մասին, փաստացի թողել է իր զինվորներին կամայականությանը: Բոլոր դիվանագիտական ռեսուրսները մոբիլիզացնելու, հարցը ամենաբարձր միջազգային հարթակներում բարձրացնելու և այս անօրինական գործընթացների անհապաղ դադարեցումը պահանջելու փոխարեն իշխանությունը խորասուզված է ներքաղաքական հաշվեհարդարների մեջ:
Մինչ Բաքվում կոտրում են մարդկանց ճակատագրերը` խախտելով բոլոր մտածելի իրավական նորմերը, Փաշինյանը լռում է: Նրա անգործությունն այն պահին, երբ հայ քաղաքացիները ենթարկվում են թշնամու իրավական համակարգի խոշտանգումներին, հավասարազոր է այս կամայականության հետ համաձայնությանը: Մերժելով ընդունել, որ այս «դատարանները» ֆիկցիա են, և անկախ դիտորդների գործընթացին տարրական մուտք ապահովելու անկարողությունը գերիներին թողնում են դահիճների հետ մենակ:
Գերության մեջ հայտնված հայ զինծառայողները հայտնվել են կրկնակի ծուղակում: Մի կողմի ադրբեջանական արդարադատության դաժան մեքենան, որտեղ նրանց ո՛չ խոսելու, ո՛չ իրենց պաշտպանելու հնարավորություն չեն տալիս: Մյուս կողմից սեփական կառավարության անտարբերությունը, որը, ըստ երևույթին, արդեն իսկ ջնջել է նրանց օրակարգից` հանուն քաղաքական դիվիդենտների:
Իրավաբանների միջազգային հանձնաժողովն արդեն իսկ ախտորոշում է կատարել. Բաքվի գործընթացներն անօրինական են, սակայն դա քիչ է. անհրաժեշտ է երկրի առաջնորդի ձայնը, ով ամուր «ոչ» կասի այս անօրինականությանը: Քանի դեռ այս ձայնը չկա, Փաշինյանի լռության ամեն օրը դառնում է ևս մեկ մեխ հույսի դագաղի կափարիչի մեջ նրանց համար, ում նա պարտավոր է պաշտպանել առաջին հերթին: Սա դիվանագիտական սխալ չէ, սա իշխանության բարոյական փլուզումն է, որը դավաճանել է իր հերոսներին նրանց փորձությունների ամենամութ ժամին:
Նշված անձիք
Նիկոլ Փաշինյանը՝